Son Dakika

5126 Kez Başarısız Sonuçlanan Denemenin Ardından Gelen Keşif

5126 Kez Başarısız Sonuçlanan Denemenin Ardından Gelen Keşif

1970’lerin sonu…
İngiltere’de sıradan bir ev.
Evin hanımı elektrikli süpürge ile evini süpürüyor. Ama mutsuz…
Çünkü süpürge artık sahibine katlanılmaz sorunlar yaratmaya başlamıştı.

Her kullanımdan kısa süre sonra çekiş gücü düşüyor,
toz torbasının dolmasıyla makine neredeyse işlevsiz hale geliyordu.

Öyle büyük bir problem değildi aslında.
Milyonlarca insan bunu yıllardır normal kabul ediyordu zaten.

Ama bir kişi hariç. O evin erkeği James.

Jamessanat eğitimi almış, mühendislik bilgisine sahip, meraklı, inatçı bir adamdı. Karısının her gün yaşadığı bu probleme çözüm bulmak için işe koyuldu.

Evinin bahçesinde, marangoz atölyelerindeki siklon ayırıcılardanilham aldı.
Bu makineler havayı spiral şeklinde döndürerek tozu havadan ayırıyordu.
Hiçbir torba gerekmiyor, hiçbir tıkanma yaşanmıyordu.

James’in aklına basit bir fikir geldi:

“Aynı mantığı bir elektrik süpürgesine uygulasak ne olur?”

İlk prototip… başarısız.

İkincisi… başarısız.
Onuncusu… hâlâ başarısız.
Yüzüncüsü… binincisi…

Bu süreç aylar değil, yıllar sürdü.

Tarih: 1979 – 1984
Deneme sayısı: 5.126
Evet, tam beş bin yüz yirmi yedi prototip.

Her başarısız denemede borular değişti, filtreler değişti, açılar değişti, hava akımı hesapları değişti.

Ve tüm bunlar nerede mi yapıldı?

James’in evinin yakınındaki küçük bir hangarda, son derece mütevazı bir atölyede.
Üstelik o dönemde James; tüm parasını bu prototiplere harcıyor, evinin ipotek borcu giderek artıyor, resim öğretmeni olan eşinin kazandığı üç kuruşla ailesini geçindirmeye çalışıyor ama asla projesinden vazgeçmiyordu.

James sabrının ödülünü 5.127’inci denemesinde aldı. Başarmıştı!.. Sonunda, asla tıkanmayan, motor gücü hiç düşmeyen ve torba gerektirmeyen bir süpürge yapmıştı.

Ancak bu kez de onu bekleyen başka bir sorun vardı; kimse fikrine yatırım yapmıyordu. İngiliz üreticiler James’in torbasız süpürge fikrine, “Torbasız süpürge mi olur? Torba satışı bizim en büyük gelirimiz!” deyip onu reddetmişlerdi.

Bu reddediliş projenin kaderini değiştirdi.
Çünkü bu sayede James çözümü başka bir ülkede buldu:Japonya.

Japonlar, teknolojiyi seven ve yenilikten korkmayan bir pazardı.
James, G-Force adlı ilk torbasız süpürgeyi Japonya’da piyasaya sürdü.
Ciddi bir başarı elde etti.

Bu başarı, James’a kendi şirketini kuracak sermayeyi sağladı.
Ve 1993’te İngiltere’de kendi fabrikasını açtı.

O günlerde kimse şunu tahmin etmiyordu:Süpürge torbasından vazgeçmek,
sadece bir temizlik alışkanlığını değil,tüm bir sektörün iş modelini değiştirecekti.

Bir adamın vazgeçmeyişi, mücadelesi, inancı sonucu oldu tüm bunlar.

O adam bugün herkesin tanıdığı James DYSON.

James’in şirketi Dyson bugün;

  • Dünyanın en çok satan premium süpürge markası
  • Saç kurutma cihazlarında devrim yaratan bir teknoloji firması
  • Havayı temizleyen, gürültüyü azaltan, enerji tasarrufunu artıran sistemlerin yaratıcısı
  • 10 binden fazla çalışanı olan dev bir şirket

James bir röportajında, kişinin hayatında yaşadığı başarısızlıkların önemini vurguladı, "Doğrusunu yapmadan önce elektrikli süpürgemin 5127 prototipini yaptım ve 5126 tanesi başarısız oldu. Ama her birinden bir şeyler öğrendim. Bu şekilde çözümü buldum. Bu yüzden başarısızlığı umursamıyorum. Her zaman okul çocuklarının yaptıkları başarısızlık sayısına göre değerlendirilmesi gerektiğini düşündüm. Sonuca ulaşmak için garip şeyler deneyip başarısız olan çocuk muhtemelen daha yaratıcıdır."

Bize geriye kalan:

Hemen herkesin, emek harcamadan her şeyin kolayına kaçmaya çalıştığı günümüzde çok rastlanılmayan kavramlar; pes etmemek,sabretmek, azmetmek ve mücadeleden vazgeçmemek…Dört elle sarılmamız gereken, çocuklarımıza öğretmemiz gereken temel değerler.

Yazar Uğur Kıymaz

ugurkiymaz@bilgigazetesi.org