Dünya Et Piyasasında Arz Alarmı: Uzman Kahveci'den Türkiye'ye Canlı Hayvan Tedarik Uyarısı
Dünya Et Piyasasında Kritik Dönemeç: Uzman Ergin Kahveci'den Türkiye İçin Canlı Hayvan ve Sığır Eti Uyarısı
Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, 2025-2026 Dünya Et Projeksiyonlarını değerlendirerek küresel piyasalarda sığır eti arzında daralma yaşanacağını belirtti. Kahveci'nin analizi, özellikle canlı hayvan ithalatına bağımlı olan Türkiye için yüksek fiyat ve tedarik zorluğu riskine dikkat çekiyor.
Küresel Sığır Eti Arzında Daralma Bekleniyor
Ergin Kahveci'nin paylaştığı verilere göre, dünya sığır eti piyasasında önümüzdeki dönemde önemli bir daralma öngörülüyor:
-
Üretim ve Tüketim: Dünya sığır eti üretimi (karkas) 61 milyon tondan 60 milyon tona düşerek 1 milyon ton azalacak. Toplam tüketim beklentisi ise %1,12 azalma yönünde.
-
İhracat ve İthalat: Toplam sığır eti ihracatının, 2025'e göre %1, 2021'e göre ise %19 azalışla 13,5 milyon ton olması bekleniyor. Toplam sığır eti ithalatı ise 100 bin tonluk artışla 12 milyon ton olacak.
-
Sürü Büyüklüğü: Toplam sığır canlı hayvan sayısı, son beş yılın en yüksek değeri olan 944 milyon baştan (2023) yaklaşık %4,3 azalışla 903,3 milyon başa düşecek.
Kahveci, bu durumun küresel olarak sığır eti arzı için yüksek fiyat ve arz darlığı anlamına geldiğini vurguluyor.
Türkiye'nin Canlı Hayvan Tedarik Riskleri
Kahveci'ye göre bu küresel daralma, canlı besilik hayvan ithal eden Türkiye'yi doğrudan etkileyecek:
-
Brezilya Riski: Sığır eti üretiminde ana oyunculardan olan Brezilya'da, 2026 yılındaki üretimin 2025'e göre %5 düşmesi öngörülüyor. Sığır sürü büyüklüğünde ise 2025'e göre %4,36, 2023'e göre %8,3'lük bir azalış söz konusu olacak. Bu durum, Türkiye için "paramız olsa bile alacak hayvan bulamamak" ya da küresel fiyatlardan daha pahalı almak anlamına geliyor.
-
Uruguay Kapasitesi: Canlı hayvan temin edilen Uruguay'da canlı hayvan stokları ve sığır eti üretiminde istikrar olsa da, ülkenin zaten dar kapasiteye sahip olması nedeniyle buraya bel bağlamak sağlıklı görünmüyor.
-
Meksika ve Arjantin: Canlı hayvan temini için yönelebilecek diğer ülkeler Meksika ve Arjantin olarak öne çıkıyor. Kahveci, karkas et ithalatı olarak Meksika'yı daha uygun pozisyonda gördüğünü, çünkü 2026 yılında %26'ya kadar ihracat artışı beklendiğini belirtiyor.
Parlayan Yıldız: Avustralya
Kahveci, Türkiye'nin bir diğer canlı hayvan temin noktası olan Avustralya'nın küresel projeksiyonlarda en iyi durumda görünen ülke olduğunu belirtiyor:
-
Sürü Artışı: Avustralya'da sürü büyüklüğü, 2021'e göre %19 artışla 2026 yılında yaklaşık 27,4 milyon başa ulaşacak.
-
Üretim Artışı: Sığır eti üretimi ise aynı dönemde %51 artışla yaklaşık 1,9 milyon tondan yaklaşık 2,9 milyon tona ulaşacak.
Uzmanın Sonuç ve Önerisi
Ergin Kahveci, küresel piyasalardaki bu arz daralması döneminden kurtulmak için Türkiye'nin atması gereken adımları sıralıyor:
-
Küresel piyasaların doğru okunması.
-
Doğru kurumsal düzenlemeler ve düzenleyici kurumların oluşturulması.
-
Küresel piyasayı takip edecek kamusal ajansların kurulması.
Kahveci, bu adımlarla halkın "ucuz, güvenilir sığır eti arz'ına" kavuşabileceğini umduğunu ifade etti.