"Tarımda Plan Yok, Destekte Kaos! Kahveci'den Sert Uyarı"

Ergin Kahveci' Yeni Tarımsal Destekleme Modelindeki Hesaplama Karmaşası Çiftçileri Zorluyor"

Ergin Kahveci'nin yeni tarımsal destekleme modeli hakkındaki eleştirileri, tarım sektörünün önemli bir oyuncusu olarak dikkatle değerlendirilmesi gereken önemli noktalara işaret etmektedir. Özellikle modelin karmaşıklığı, şeffaflık eksikliği ve uzun vadeli planlama açısından yetersizliği gibi konulara dikkat çekmesi, tartışmayı daha da derinleştirmektedir.

"Tarım Destekleme Modelinin Maliyet Analizi Eksikliği Büyük Bir Sorun"

Kahveci eleştirilerini madde madde sıraladı

1-YENİ TARIMSAL DESTEKLEME MODELİ

"Temel destek" ya da AB ve diğer gelişmiş ülkelerdeki tasnifi ile " Doğrudan destek" uygulamasına geçilmesi doğru bir aşama.

Aşama diyorum. En tepedeki olumsuz tarafını yazayım: ULUSAL TARIM MASTER PLANI yok.

2- Yani MAKRO PLAN yok. Olmadığı gibi için atılan adım doğru olsa bile ortaya yeni bir kaos çıkacaktır. 3 Yıl sonra makro planı yapsak dahi işin içinden çıkılmaz hale gelecektir. Bakanlık açıklamasına rağmen Karar'da Temel Destek+"İlave" Planlı Destek yazdığını ben göremedim.

3- Aksine Planlı destek kapsamındaki ürünlerin Temel destek kapsamında da sayıldığını görüyorum. Dahası katsayıları aynı.

Bakanlık, planlı destek ile temel destek kapsamının %100, 1 kat artırılacağını söylüyor. Oysa her iki tablo birbirinden bağımsız olarak duruyor.

İlave yok.

4-Dahası var: Açıklama metninde TEMEL DESTEK KAPSAMI (mazot ve gübre) desteğini kapsıyor olarak ifade ediliyor. Yani temel girdi maliyetleri olarak mazot ve gübre sayılıyor. Soru: Elektirik, Sulama, Tohum vb desteklere ne oldu?

Yoksa ifade (mazot, gübre vb.) mi olacaktı?

Kahveci; Bulmaca Çözüyoruz

5- Bakanlık hesap tablosu paylaşıyor? Tabloda, karardaki "destek katsayısı" karşılığının aslında "destek katı" sonucu çıkıyor.

Soru: a=Temel Destek rakamı p=Planlı Destek rakamı s=Su kısıtı rakamı k=Katsayı Sonuç a=a*ak p=(a)+(a*pk) (a+p+s)= p+(a*sk) mıdır?

Bulmaca çözüyoruz.

6- Hesaplamada katsayı ile kat aynı kavramlar ve sonuçlar değil. Bakanlık hesaplama tablosu önce katsayı sonra kat hesabı olarak gidiyor.

Yani kafalarındaki hesabı daha net anlatsaydılar da bize kızılcık süzdürmeseydiler iyiydi!

Gelelim başka bir beceriksizliğe diyen Kahveci açıklamalarına devam etti

7- Tablo 1'de "diğer ürünler" diye bir tanımlama var. Nedir bu diğer ürünler? 400 civarındaki tüm tarımsal üretim çeşitliliği bu diğerin içinde mi?

Fındık ve Çay varken; diğer meyveler buharlaştı mı? Kiraz, Ayva, Üzüm, Kayısı vb ürünler ile Şerbetçi otu var mı bu kapsamda?

8- Yoksa sadece kafanızdan geçen, "diğer tarla ürünleri mi?"

Gelelim bam teline:  Sadece planlı üretimdeki ürünlerin (a+p) toplam destekleme tutarı ülke verilerine göre 110 milyar TL civarında.

Eğer diğer ürünler içindeyse ki; bu ülkenin toplam ekili-dikili tüm alanlarıdır.

9- Eğer diğer/tüm ürünleri de kapsıyorsa, bu değere ~7 milyon ha için en az 17 milyar TL daha temel destek eklememiz lazım.

Hayvancılık destekleri henüz ortada yokken;

Soru: Bizi yormadan, bu verilerden, Bakanlık olarak 2025,26,27 yılları destekleme miktarı ne kadardır?

10- Ez cümle: Bir kere daha bir doğruyu, doğru şekilde yazamamışsınız.

İzah edememişsiniz. Yönetemiyorsunuz, derken bize niye kızıyorsunuz?

Dedim ya!: Bu bir "aşama". Bu beceri yetisi ile karar sonunda KAOS'a döner.

Makro plansız olmaz dedim. Bu şekilde o bile yapılamaz artık!

11- Tekrar söyleyeyim:  Önemli olan DESTEKLEMELER değildir. ÜRÜNÜN FİYATI VE ÇİFTÇİNİN KÂRIDIR. FİYATI PİYASLAŞTIRMAKTIR.

YOLU DA BELLİDİR.

SON: ÖNÜMÜZDEKİ 3 YILIN DESTEKLEME MİKTARLARI BELLİ OLDUĞUNA GÖRE, TOPLAM DESTEKLEME TUTARLARINI AÇIKLAR MISINIZ?

BAKALIM ETKİ VE YETKİYİ!

Sonuç

Ergin Kahveci'nin eleştirileri, yeni tarımsal destekleme modelinin daha iyi hale getirilmesi için önemli bir fırsat sunmaktadır. Bu eleştiriler dikkate alınarak, modelin daha şeffaf, daha adil ve daha sürdürülebilir hale getirilmesi mümkündür.