Tarımda Ticaret Savaşları: Çin’den AB’ye ‘Süt’ Ayarı, Türkiye’ye ‘Maliyet’ Uyarısı!

Tarımda Ticaret Savaşları: Çin’den AB’ye ‘Süt’ Ayarı, Türkiye’ye ‘Maliyet’ Uyarısı!

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, küresel piyasalarda tırmanan ticaret savaşlarını ve Türkiye'nin bu süreçteki tarım politikalarını mercek altına aldı. Kahveci, Çin’in Avrupa Birliği’ne (AB) yönelik başlattığı süt ürünleri operasyonunu "misilleme" olarak nitelendirirken, Türkiye'nin sadece mazot desteğine sıkışan vizyonunu sert bir dille eleştirdi.

Çin’den AB’ye Süt Ürünleri Barajı: 500 Milyon Euro Kayıp Kapıda

Dünya ticaret sahnesi, devlerin çarpışmasına tanıklık ediyor. Çin, ABD'den sonra rotayı AB'ye kırarak tarım ürünleri üzerinden yeni bir "ayar" sürecine girdi.

• Yeni Vergiler: Çin, yarından itibaren AB menşeli süt ve süt ürünlerine %21,9 ile %42,7 arasında değişen oranlarda gümrük vergisi uygulayacak.

• Devasa Kayıp: AB'nin Çin'e yıllık 1,7 milyar Euro'luk ihracat yaptığı düşünülürse, yeni tarifelerin en az 500 milyon Euro tutarında bir kayıp yaratması bekleniyor.

"Sebep Otomobil, Fazla Süt"

Kahveci’ye göre bu hamle sıradan bir düzenleme değil, net bir misilleme:

"AB, Çin otomobillerine yönelik sübvansiyon soruşturması açınca; Çin de 'Sen benim otomobilimi soruşturursan, ben de senin süt ürünlerini soruştururum' dedi. Daha önce domuz eti ve brendi ithalatında da benzer bir yol izlenmişti."

Türkiye’nin Çelişkisi: "Mazotun Ötesinde Bir Dünya Var"

Küresel güçler milyar dolarlık ticaret savaşları verirken, Türkiye’nin tarım politikasındaki "mazot" takıntısına dikkat çeken Ergin Kahveci, rakamlarla çarpıcı bir tablo çizdi:

Konu	Kahveci'nin Analizi
Toplam Tarımsal Maliyet	4,59 Trilyon TL (2024 sonu itibarıyla)
Mazotun Payı	Toplam maliyetin sadece %3,41'i
Gözden Kaçan Gider	Mazot dışındaki 4,55 Trilyon TL'lik maliyet kalemi

"2005’in Ezberleriyle Bugün Yönetilmez"

Kahveci, Türkiye'nin yeni destekleme modelinde hala mazottan KDV ve ÖTV indirimi peşinde koşmasını "güncelliğini yitirmiş bir yaklaşım" olarak yorumladı:

• Maliyet Yanılgısı: Mazotun toplam gider içindeki payı sadece %3,41 iken, tüm enerjinin buraya harcanması diğer devasa maliyet kalemlerini (yem, gübre, ilaç, işçilik, finansman) gölgede bırakıyor.

• Hedefteki Yanlış: Yeni modelle mazotun payını %2,5’a düşürmek hedefleniyor ancak geri kalan 4,55 Trilyon TL'lik yükün nasıl hafifletileceği sorusu cevapsız kalıyor.

Sonuç: Dünya tarımı stratejik bir silah olarak kullanıp kıtalararası hamleler yaparken, Türkiye’nin tarımsal maliyetin sadece küçük bir kısmını oluşturan mazot desteğine odaklanması, büyük resmi kaçırdığımızın en net göstergesi.