Son Dakika

Zeytinde "Yok Yılı" Etkisi

Zeytinde "Yok Yılı" Etkisi: Türkiye ve AB’de Üretim Düşüşte, Ancak Kriz Beklenmiyor

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, 2025/26 sezonuna dair küresel zeytin ve zeytinyağı üretim tahminlerini açıkladı. Veriler, küresel ölçekte bir daralmaya işaret ederken, en belirgin düşüşün Türkiye ve Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde yaşandığı görülüyor. Kahveci, üretimdeki düşüşe rağmen spekülasyonlardan kaçınılması durumunda iç piyasada bir sorun yaşanmayacağını vurguladı.

Küresel Zeytinyağı Arzında Daralma

Kahveci’nin paylaştığı verilere göre, içinde bulunduğumuz sezonda küresel zeytinyağı üretiminin 3,44 milyon ton olması bekleniyor. Bu rakam, bir önceki yıla göre 132 bin tonluk bir düşüş anlamına geliyor.

  • En Büyük Kayıp Türkiye’de: Türkiye, 215 bin tonluk gerileme ile üretim düşüşünde başı çekiyor.

  • AB ve İspanya: AB genelinde 54 bin tonluk bir düşüş beklenirken, bu kaybın 47,9 bin tonu dünyanın en büyük üreticisi İspanya'dan kaynaklanıyor.

  • Yükselen Yıldızlar: Tunus (110 bin ton artış) ve Fas (70 bin ton artış) bu sezonun üretim ve ticaret açısından en başarılı aktörleri olmaya aday.

Türkiye'nin Zeytinyağı Karnesi: İthalat Gerekmiyor

Türkiye’de üretimin düşmesine rağmen stoklarla birlikte tablonun dengeli olduğu belirtiliyor. Kahveci’ye göre:

  • Türkiye’nin bu sezonki tüketimi 300 bin ton civarında olacak.

  • Üretim, iç tüketimi karşılayabilecek seviyede; dolayısıyla ithalat beklentisi bulunmuyor.

  • Türkiye’nin sezon genelinde 100 bin ton ihracat yapması öngörülüyor.

Sofralık Zeytinde %10'luk Küresel Kayıp

Dünya sofralık zeytin üretiminin 2,986 milyon tona gerileyeceği tahmin ediliyor. Küresel çaptaki 330,5 bin tonluk kaybın neredeyse tamamı Türkiye (300 bin ton) ve AB'den kaynaklanıyor. Ancak Türkiye, bu büyük düşüşe rağmen 450 bin ton üretim gerçekleştirecek ve bunun 100 bin tonunu ihraç edebilecek.

Uzman Yorumu: "Kritik Bir Sorun Görünmüyor"

Ergin Kahveci, zeytinin doğası gereği "var yılı-yok yılı" döngüsüne sahip olduğunu hatırlatarak şu değerlendirmede bulundu:

"Bu sezon çoğunlukla 'yok yılı' olmasına ve ilave kuraklık etkisine rağmen, hem zeytinyağında hem de sofralık zeytinde kritik bir sorun görünmüyor. Yeter ki spekülasyonlardan uzak durulsun!"