Kıpçakça Bal ve Tav kelimeleri

Yer adlarında bulunan bir çok kelimenin topluluklar hakkında verdiği ipuçlar vardır. Maalesef tarihçi bilim adamları bu ipuçlarıyla hiç ilgilenmemektedir. Oysa bu kelimeler adeta tarihin ve topluukların birer şifresidir.

12/02/2024 14:13 | Son Güncelleme : 05/11/2026 20:01 | Murat Karal

Şavşat'ın köylerinden biri Balvana'dır (Kirazlı Köyü). Bu kelime çok anlamlıdır. Çünkü Bal+van+a şeklinde üç heceden oluşmuştur.

Birincisi Bal kelimesidir. Bu kelimenin Kıpçakça olduğunu Şavşat Cevizli Köyü'ndeki bir arazi adı olan Baltav'dan anlıyoruz. Çünkü kelimede Kıpçakça dağ anlamına gelen TAV var.

Eğer kelimede Kıpçakça kelime varsa diğer kelime de yani BAL da Kıpçakçadır. Bu bildiğimiz şifa olan bal anlamında değildir. Çünkü sert B ile söylenir. Oysa ki biz arıların ürettiği bal'ı P harfine daha yakın Latin alfabesinde olmayan bir harfle söyleriz.

İkincisi madem Baltav Kıpçakçadır, Balvana kelimesindeki ikinci hece olan VAN kelimesi de Kıpçakça oluyor. Kıpçakça bir kelime olan Bal ile aynı kelimede bulunan VAN kelimesi de tabii ki Kıpçakçadır. Kıpçakça olmasa zaten Şavşat'ın Vanta (Elmalı) köyünün adı da olmazdı, Ardanuç ilçemizin dağı olan Kürdevan dağının adında da olmazdı, Şavşat Düzenli ile Yavuzköy arasındaki derenn adı da Van Deresi olmazdı. Şavşat'ın köylerinin tamamının adı Mesket/Kıpçak adıdır.

Üçüncüsü Balvana kelimesindeki son harf a ise aidiyet anlamı verir "Balvan'a ait" olan demektir.

Kim bilir belki Balıkesir ilimizin adı da aynı bal kelimesinden geliyordur.

Trabzon Araklı Balengis yaylası da bu anlamda Kıpçak yaylasıdır çünkü hem bal hem İs ekleri Kıpçakça yer ekleridir eğer Rumca olsa is değil oz olurdu, Faroz-Yoroz gibi. İs ekinin İskit ve Kıpçaklara has ekler olduğunu Kıpçak yurdu Şavşat'ın köyleri olan Mamanelis (Yavuzköy), Kotetiris (Kireçli) ve Ustamis (Eskikale) köylerinin adlarından anlıyoruz. Aynı zamanda Çıldır Kıpçak Atabeyliği kurucusu Sargis ve Mesket Türklerinin kadın hükümdarı ve aynı zamanda dünyanın ilk kadın hükümdarı Tomris Hatun'un adındaki İS ekinden anlıyoruz. Saka, İskit,Mesket ve Kıpçaklar aynı topluluğun farklı adlarıdır. Sakalar tarihteki ilk Türk topluluğudur.

Fotoğrafta Mesket/Kıpçak Türkleri tarafından 899-914 yıllarında yapılan yapılan bir Türk eseri olan Şavşat Cevizli Köyü'ndeki Tibet Kilisesi görülmektedir.

Murat Karal

Tarihçi Yazar

Etiketler : Kıpçak tav bal artvin şavşat

BİR NEFES SIHHAT Aydınlık ile karanlığın kavgası

Beğendim

Bayıldım

Komik Bu!

Beğenmedim!

Üzgünüm

Sinirlendim

Bunlar da ilginizi çekebilir

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci Kaleme Aldı: Trump’ı Kırsalın Sessiz İsyanı ve Tarım Krizi Yıktı

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, sosyal medya hesabından yaptığı kapsamlı değerlendirmede, 2026 ABD ara seçim sonuçlarını tarım ekonomisi ve kırsal seçmen dinamikleri üzerinden analiz etti.

3 saat önce

Fenerbahçe'nin Liverpool Zaferi Avrupa Basınında Yankı Uyandırdı

UEFA Şampiyonlar Ligi'nde temsilcimiz Fenerbahçe, iki kez geriye düştüğü karşılaşmada İngiliz devi Liverpool'u 3-2 mağlup ederek unutulmaz bir geri dönüşe imza attı. Sarı-lacivertlilerin bu tarihi zaferi, başta İngiltere olmak üzere İspanya ve İtalya basınında geniş yankı buldu.

4 saat önce